Jacob de Gelder (1765-1843)

Jacob de Gelder had door zijn activiteiten en zijn leerboeken grote invloed op de ontwikkeling van het wiskundeonderwijs in Nederland in het begin van de negentiende eeuw. Enkele achtergronden van de wiskunde en wiskundeonderwijs, zoals dat volgens hem gegeven moest worden, behandelde hij in zijn Verhandeling over het Verband en de Zamenhang van de Natuurlijke en Zedelijke wetenschappen, en over de wijze, om zich dezelve eigen te maken en aan anderen mede te delen. Deze verhandeling verscheen in 1826, toen De Gelder al een aantal jaren hoogleraar in de wiskunde in Leiden was. Via deze webpagina is het grootste deel van dit werk toegankelijk in een tekstbestand in pdf.

Het werk geeft niet alleen inzicht in het gedachtengoed van Jacob de Gelder, maar ook in de positie en de toepassingen van de wiskunde in het begin van de negentiende eeuw.

De inleiding en alle hoofdstukken 1, 2, 3, 4 en 5 zijn nu beschikbaar. Aan het eind van hoofdstuk 5 zijn figuren toegevoegd bij de meetkundige redeneringen (De Gelder verwijst voor die figuren naar zijn andere boeken). Ook is er enig commentaar over (fouten in de) gevolgde wiskundige redeneringen.

Hier volgt een overzicht van het werk:

In de volgende tekstbestanden is de oorspronkelijke nummering in het boek van De Gelder aangegeven in getallen in vierkante haken in de marge. De precieze overgang tussen de pagina's is aangegeven door een schuine streep in de tekst.

Titel, voorberigt, inleiding, Hoofdstuk 1

Hoofdstuk 2

Hoofdstuk 3

Hoofdstuk 4

Hoofdstuk 5

Figuren en noten bij Hoofdstuk 5 (toegevoegd door Jan Hogendijk)


Handout bij de workshop "Toen irrationale getallen nog geen getallen waren" van Jan Hogendijk en Wiggert Loonstra (Nationale Wiskundedagen, 2 feb. 2008)
Aankondiging van deze workshop.
Sommen bij deze workshop.